Dlaczego weto prezydenckie dotyczące zmian podatkowych fundacji rodzinnej jest istotne?
Weto prezydenta w sprawie zmian podatkowych dotyczących fundacji rodzinnych znacząco wpływa na polskie prawo i kwestie podatkowe. uniemożliwia wprowadzenie zapowiadanych zmian w sposobie opodatkowania tych organizacji, co przekłada się na większą przewidywalność przepisów dla osób, które zdecydowały się skorzystać z takiej formy ochrony majątku.
Decyzja głowy państwa spowalnia prace nad nowym modelem podatkowym dla fundacji rodzinnych. Rząd musi ponownie rozważyć wcześniejsze propozycje i wypracować nowy kompromis. Z jednej strony daje to czas na dopracowanie regulacji, jednak przedłużające się procedury utrzymują stan niepewności wśród osób planujących założenie fundacji.
Weto pomaga utrzymać zaufanie obywateli do obowiązującego prawa. Osoby, które już dokonały transferu majątku do fundacji zgodnie z dotychczasowymi normami, nie muszą obawiać się mniej korzystnych przepisów z dnia na dzień. Chronione są interesy tych, którzy działali zgodnie z prawem i zaufali państwu.
Jednocześnie decyzja podważa obietnice dotyczące stabilności prawnej fundacji rodzinnych. Przewidywalność zmian jest kluczowa dla długofalowego planowania finansów i sprawnej sukcesji w firmach rodzinnych. Brak jasno określonych reguł może skłaniać przedsiębiorców do ostrożniejszego podejścia.
Prezydenckie weto otwiera dyskusję o polityce fiskalnej względem fundacji rodzinnych. Pod znakiem zapytania staje wprowadzenie zaostrzonych regulacji, które mogłyby zniechęcić do korzystania z tego narzędzia przy przekazywaniu majątku kolejnym pokoleniom.
Sprzeciw wymusza szeroką debatę nad właściwym modelem opodatkowania tych organizacji. Kluczowe jest znalezienie równowagi pomiędzy interesem Skarbu Państwa a utrzymaniem atrakcyjności fundacji dla osób planujących przekazanie dorobku rodzinie i kolejnym generacjom przedsiębiorców.
Jakie zmiany w opodatkowaniu fundacji rodzinnych planowano wprowadzić?
Znowelizowane prawo dotyczące podatku dochodowego od osób prawnych wprowadziło istotne zmiany, które znacząco wpływają na funkcjonowanie fundacji rodzinnych, ograniczając ich dotychczasową swobodę finansową.
Najważniejsze zmiany obejmują:
- wprowadzenie trzyletniego okresu zamrożenia aktywów, tzw. lock-up,
- ograniczenie zwolnienia podatkowego z przychodów z wynajmu jedynie do mieszkań,
- wprowadzenie 19-procentowego CIT na wynajem lokali komercyjnych oraz nieruchomości wykorzystywanych w sposób mieszany.
Trzyletni okres lock-up oznacza, że majątek przekazany do fundacji rodzinnej nie może być dowolnie wykorzystywany w ciągu pierwszych trzech lat od jej założenia, co utrudnia zarządzanie aktywami i ogranicza elastyczność operacyjną, zwłaszcza na początku działalności.
Korekta dotycząca opodatkowania wynajmu powoduje, że inwestowanie w nieruchomości komercyjne za pośrednictwem fundacji rodzinnych traci na atrakcyjności, ponieważ przychody z takich najemców objęte są podatkiem 19% CIT.
Dodatkowo, nowe przepisy wprowadzają szereg utrudnień codziennego funkcjonowania fundacji rodzinnych, co zmniejsza ich atrakcyjność w porównaniu z wcześniejszymi zasadami. Szczególnie odczuwają to fundacje, które już zostały założone, licząc na stabilność i przewidywalność w rozliczeniach podatkowych.
Cały system podatkowy po nowelizacji odebrał fundacjom rodzinnym kluczowe przewagi, które miały chronić majątek i wspierać skuteczne planowanie sukcesyjne. Fundacje posiadające różnorodne aktywa, zwłaszcza nieruchomości komercyjne, zostały najbardziej dotknięte tymi zmianami, choć właśnie takie fundacje były dotychczas popularnym narzędziem zabezpieczania rodzinnych finansów.
Kiedy przewidywane zmiany w opodatkowaniu fundacji rodzinnych miałyby wejść w życie?
Nowelizacja ustawy o CIT przewidywała wprowadzenie zmian w opodatkowaniu fundacji rodzinnych od 1 stycznia 2026 roku. To właśnie wtedy miał zacząć obowiązywać nowy system podatkowy, który znacząco zmieniłby sposób funkcjonowania takich organizacji.
Gwałtowność wdrożenia tych zmian wywołała niepokój wśród przedsiębiorców i ekspertów, zwłaszcza wśród twórców fundacji rodzinnych. Wielu z nich spodziewało się, że przepisy pozostaną stabilne przez kolejne trzy lata, tymczasem niecałe dwa lata po wprowadzeniu fundacji do polskiego prawa pojawiły się nowe propozycje zmian.
Zakładający fundacje liczyli na przewidywalność i stabilność regulacji, co nagła korekta zasad skutecznie zaburzyła, wprowadzając niepewność i utratę zaufania zarówno wśród przedsiębiorców, jak i ich doradców prawnych oraz podatkowych.
Planowana data wejścia w życie nowych przepisów – 1 stycznia 2026 roku – stała się kluczowym terminem dla podejmowania decyzji finansowych w rodzinnych firmach. Wielu przedsiębiorców rozpoczęło już restrukturyzację oraz przegląd dotychczasowych strategii na etapie samych zapowiedzi legislacyjnych, co podkreśla wpływ tych zmian na codzienne zarządzanie przedsiębiorstwami.
Choć przewidziano okres przejściowy umożliwiający fundacjom działanie na dotychczasowych zasadach do wejścia nowych przepisów, sama zapowiedź reform spowodowała:
- spadek liczby nowo powstających fundacji,
- intensywną analizę działalności istniejących jednostek,
- wdrożenie korekt w stosowanych rozwiązaniach.
Jak weto prezydenckie wpływa na system podatkowy fundacji rodzinnych?
Decyzja prezydenta o zawetowaniu zmian podatkowych dotyczących fundacji rodzinnych zatrzymała zapowiadane reformy, utrzymując dotychczasowe zasady bez zmian. Dzięki temu aktualny system podatkowy pozostaje nienaruszony, a wszelkie ulgi i sposób opodatkowania fundacji rodzinnych funkcjonują zgodnie z pierwotnymi przepisami.
Prezydencki sprzeciw gwarantuje ciągłość prawną i podatkową dla istniejących fundacji. Oznacza to, że fundacje założone według wcześniejszych regulacji nadal korzystają z pierwotnych korzyści, takich jak:
- zwolnienia z podatku CIT,
- opodatkowanie dochodów z wynajmu nieruchomości — zarówno lokali mieszkalnych, jak i komercyjnych,
- brak nowych restrykcji wpływających na bieżące funkcjonowanie fundacji.
Dla rządu decyzja ta jest sygnałem do ponownego przemyślenia zmian i prowadzenia szerokiego dialogu z parlamentem, zamiast narzucania jednolitych rozwiązań. Konieczne jest znalezienie kompromisu, który zrównoważy interesy Skarbu Państwa oraz przedsiębiorców planujących przekazać majątek kolejnym pokoleniom. Takie podejście wymaga:
- ostrożniejszego formułowania decyzji podatkowych,
- uwzględnienia długoterminowych skutków dla biznesu rodzinnego,
- współpracy między administracją a środowiskiem przedsiębiorców.
Z perspektywy pewności regulacyjnej, utrzymanie stabilnych warunków podatkowych przez dłuższy czas zapewnia przedsiębiorcom:
- większą przewidywalność w zarządzaniu majątkiem,
- bezpieczne planowanie sukcesji,
- wzrost zaufania do form prawnej ochrony kapitału rodzinnego.
Wstrzymanie zmian umożliwia fundacjom rodzinnym dalszy rozwój bez obostrzeń takich jak zamrożenie środków na kilka lat czy dodatkowe opłaty. W efekcie fundacje mogą efektywniej:
- zabezpieczać rodzinny majątek,
- zwiększać jego wartość,
- korzystać z przewidzianej elastyczności prawnej.
Decyzja prezydenta inicjuje również potrzebę szerokiej dyskusji nad rolą fundacji rodzinnych w polskiej gospodarce. Zamiast krótkoterminowych korekt podatkowych, warto rozważyć ich wpływ na:
- sukcesję biznesową,
- ochronę majątku rodzinnego,
- rozwoj przedsiębiorstw rodzinnych w długiej perspektywie.
Dla doradców podatkowych i ekonomicznych obecna sytuacja oznacza konieczność ponownego zrewidowania rekomendacji dla klientów. Mimo że utrzymanie status quo ułatwia spokojniejszą analizę, to jednak niepewność wobec przyszłych przepisów wymaga zachowania szczególnej ostrożności w planowaniu podatkowym związanym z fundacjami rodzinnymi.
